Schronisko północne w górze Birów

Schronisko Północne w Górze Birów to naturalny schron skalny, znany również jako Jaskinia IV, położony na północnym zboczu Góry Birów w Podzamczu. Jest to obiekt o długości 75 metrów i deniwelacji 12 metrów, posiadający cztery otwory: zachodni, środkowy górny, środkowy dolny i wschodni. W jego wnętrzu znajduje się system korytarzy i komór, a pomiędzy niektórymi otworami występuje skalna brama.

Schronisko to ma bogatą historię, sięgającą około 30 tysięcy lat wstecz. Było zamieszkiwane przez prehistorycznych łowców reniferów i niedźwiedzi, którzy pozostawili po sobie liczne ślady, w tym narzędzia krzemienne i kości zwierząt. Badania archeologiczne potwierdziły znaczenie tego miejsca jako jednego z najstarszych stanowisk prehistorycznych w Polsce.

Większość wnętrza schroniska jest sucha i przewiewna, a dzięki dużym otworom do środka dostaje się sporo światła, co ułatwia zwiedzanie bez konieczności używania latarki, z wyjątkiem górnego piętra, gdzie jest ciemniej. Schronisko jest elementem większego kompleksu turystycznego na Górze Birów, który obejmuje również zrekonstruowany gród średniowieczny.